--- title: "Laser tegen drones: november zit dwars" date: 2026-09-24 author: "Redactie Antidrone Systemen" featured_image: "https://antidronesystem.nl/wp-content/uploads/2026/09/laser-weer-knmi-per-maand.jpg" categories: - name: "Antidrone Systemen" url: "/category/uncategorized.md" --- # Laser tegen drones: november zit dwars ![Staafgrafiek per maand: aandeel uren met zicht onder 3 kilometer of neerslag op vijf KNMI-stations, van 7 procent in juni tot 28 procent in november](https://antidronesystem.nl/wp-content/uploads/2026/09/laser-weer-knmi-per-maand.jpg)Eigen telling op KNMI-uurdata 2023-2025 van Volkel, Leeuwarden, Gilze-Rijen, De Kooy en De Bilt. Donker: zicht onder 3 km. Licht: uren met neerslag bij beter zicht.Een novemberavond bij vliegbasis Volkel. Motregen, de lampen van de hangars zijn een vage vlek, je ziet nog net het hek aan de overkant van het veld. Ergens daarachter komt een drone aan. De laser op de container draait mee met het radarsignaal, maar hij moet door dezelfde natte lucht heen als jouw ogen. Aan dat beeld moesten we denken toen staatssecretaris Derk Boswijk (CDA) vanochtend [bij de NOS](https://nos.nl/artikel/2632266-defensie-investeert-in-lasers-om-drones-uit-te-schakelen) zei dat Nederland gaat investeren in lasers tegen drones. Geen Patriot-raketten van miljoenen per stuk meer, maar een lichtbundel. “Dat klinkt futuristisch maar is het niet”, aldus Boswijk. Hij heeft gelijk dat het geen sciencefiction is. Maar een laser is licht, en licht heeft last van weer. Dus hebben we geteld hoe vaak het Nederlandse weer tegenwerkt. ## Boswijk tekent met EOS, de fabrikant belooft 3 kilometer Het gaat om de High Energy Laser van het Australische bedrijf EOS. Volgens [het bericht van Defensie](https://www.defensie.nl/actueel/nieuws/2026/09/24/ontwikkeling-lasertechnologie-tegen-droneaanvallen) tekende Boswijk deze week een intentieverklaring om het systeem door te ontwikkelen “tot een militair inzetbaar verdedigingswapen”. De 100-kilowattlaser in de catalogus van EOS heet Apollo. Defensie noemt die naam niet, dus de Nederlandse versie kan afwijken. Op [de productpagina](https://eos-aus.com/defence/high-energy-laser-weapon/apollo/) staan de beloftes netjes onder elkaar: 50 tot 150 kilowatt, meer dan 20 kleine drones per minuut, en een bereik om drones echt uit te schakelen van 50 meter tot 3 kilometer. Tot 15 kilometer kan de laser alleen camera’s en sensoren verblinden. Die 3 kilometer is het getal waar het hier om draait. Een laser moet zijn doel zien, en hij moet zijn energie door de lucht ertussen krijgen. Mist, regen en nevel zitten allebei in de weg. Dat is geen mening van ons. De onderzoeksdienst van het Amerikaanse Congres is er in [het CRS-rapport over gerichte-energiewapens](https://www.congress.gov/crs-product/R46925) droog over: “lasers might not work well, or at all, in rain or fog, preventing lasers from being an all-weather solution.” ## Hoe vaak is het in Nederland geen laserweer? Het KNMI publiceert per weerstation elk uur het zicht en of er neerslag viel. We namen vijf stations: de vliegbases Volkel, Leeuwarden en Gilze-Rijen, marinevliegkamp De Kooy en De Bilt. Drie volle jaren, 2023 tot en met 2025. Samen ruim 131.000 uurwaarnemingen. We telden een uur als lastig voor een laser als het zicht onder de 3 kilometer lag, of als er in dat uur neerslag viel. Die grens van 3 kilometer is geen natuurwet. Het is gewoon het maximale bereik dat EOS zelf opgeeft voor het neerhalen van drones. StationZicht onder 1 kmZicht onder 3 kmNeerslagEen van beideVolkel2,4%5,6%12,0%16,6%Leeuwarden2,3%5,6%13,2%17,7%Gilze-Rijen2,0%5,7%12,3%16,9%De Kooy1,7%3,6%12,5%15,6%De Bilt2,5%6,0%12,9%18,1%**Alle vijf**2,2%5,3%12,6%**17,0%**Aandeel uren 2023-2025. Bron: KNMI uurgegevens, eigen telling (VV onder 30 of DR boven 0).Gemiddeld is 17 procent van de uren geen ideaal laserweer. Op een jaar is dat bijna 1.500 uur. De verschillen tussen de stations zijn klein: De Kooy aan de kust scoort het best met 15,6 procent, De Bilt het slechtst met 18,1. ## November is de slechtste maand, juni de beste Over het hele jaar valt 17 procent nog mee. Per maand ziet het er anders uit. In juni zit het weer 7 procent van de uren in de weg. In november is dat 28 procent, in januari 27. Kijk je alleen naar het zicht, dan is januari het slechtst: 10,7 procent van de uren onder de 3 kilometer. December zit op 9,5, november op 8,9 en juni op 0,7 procent. Dat zijn de lange mistnachten van de herfst en de winter. Dat is precies de periode waarin je een luchtverdediging het hardst nodig kunt hebben: lange nachten, laag wolkendek, weinig zicht voor iedereen. Een systeem dat in juni schittert, moet je in november beoordelen. ## Een laser naast de Patriot, niet in plaats van Ons oordeel: de laser is een goede koop voor Defensie, maar niet op de manier waarop hij vanochtend werd verkocht. “Geen Patriot-raketten, maar lasers” klinkt als een ruil. Het is een extra laag. De fabrikant zegt dat zelf ook. In [het persbericht over de order uit augustus 2025](https://eos-aus.com/news/official-press-release-eos-secures-order-for-high-energy-laser-weapon-for-counter-drone-warfare/) schrijft EOS dat het systeem wordt ingebouwd in “a multi-layered air defence system”. Een laser voor de heldere uren, iets anders voor de mistige. Het goede nieuws staat ook in dat persbericht. EOS noemt de kosten per schot “less than 10 cents”. Het Britse ministerie van Defensie zegt over zijn eigen DragonFire-laser “[typically less than £10 per shot](https://www.gov.uk/government/news/advanced-future-military-laser-achieves-uk-first)“. Tegenover de Patriot-raketten “van miljoenen euro’s per stuk” uit het NOS-bericht, is dat een rekensom die klopt. Zolang de lucht meewerkt. Wie voor een eigen locatie uitzoekt [wat is een antidrone-systeem](https://antidronesystem.nl/wat-is-een-antidrone-systeem/), kent dit denken al. Daar begin je ook bij [drone-detectie en identificatie](https://antidronesystem.nl/drone-detectie-en-identificatie/), en pas daarna bij het middel. We schreven eerder waarom je [droneweerbaarheid in lagen](https://antidronesystem.nl/droneweerbaarheid-opbouwen-in-lagen/) opbouwt. Voor Defensie geldt dat net zo. ## Onze telling is strenger dan de laser zelf Ons getal van 17 procent overdrijft waarschijnlijk. Een uur telt bij ons al mee als er één buitje van een paar minuten viel. Lichte motregen is iets anders dan een wolkbreuk. Het KNMI meet het zicht bovendien voor het menselijk oog. Een militaire laser werkt met een andere golflengte, en die komt door lichte nevel anders heen dan zichtbaar licht. Hoeveel beter of slechter, daar zegt EOS op zijn productpagina niets over. En op korte afstand speelt het minder. Het CRS-rapport schrijft dat absorptie “generally grows with distance to target”, en dus dichtbij minder een probleem is. Een drone op 800 meter is iets anders dan een drone op 3 kilometer. Wat de telling wél laat zien: het weer is geen randgeval dat je in een voetnoot wegzet. In de maanden met de langste nachten gaat het om ruim een kwart van de uren. Dat moet in elke test en elk inzetplan staan. ## Hoeveel uur zit het weer bij jouw KNMI-station in de weg? Beheer je een terrein waar drones een risico zijn, pak dan het KNMI-station dat het dichtst bij je ligt. Op de [pagina met uurgegevens](https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/uurgegevens) download je per station een zip met alle uren sinds 2021. Open het bestand in een spreadsheet. Tel de rijen waar kolom VV onder de 30 ligt (zicht onder 3 kilometer) of kolom DR boven de 0 (neerslag). Deel dat door het totaal. Dan weet je hoe vaak een lichtgebaseerde verdediging bij jou tegenwind heeft. Leg dat getal naast je eigen [drone-incident logboek](https://antidronesystem.nl/drone-incident-logboek/). Kwamen jouw meldingen vooral op heldere avonden of juist in de mist? Dat zegt meer over welk middel bij jou past dan welke folder ook. Meer over de keuzes staat op [anti drone system](https://antidronesystem.nl/). ## Test hem in november, niet in juni EOS noemt zijn eerste 100-kilowattorder [zelf een contract “with the Netherlands”](https://eos-aus.com/news/eos-and-roketsan-announce-strategic-partnership-agreement-for-laser-weapons/), en volgens het persbericht loopt de levering van 2025 tot en met 2028. Op X reageerde iemand op het NOS-bericht met “[Koop gewoon van de ‘plank’!](https://x.com/PaulPeeter77848/status/2103023812493140358)“, met Israëls Iron Beam als voorbeeld. Juist Israël laat zien hoe lang de weg van levering naar inzet is. Het eerste Iron Beam-systeem ging [eind december 2025 naar het leger](https://mod.gov.il/en/press-releases/press-room/israel-mod-and-rafael-deliver-first-operational-high-power-laser-system-iron-beam-to-the-idf). Acht maanden later was het volgens [The Defense Post](https://thedefensepost.com/2026/08/11/israel-iron-beam-operational-delay/) nog niet volledig in gebruik. Het moment dat telt is de eerste proef met het Nederlandse systeem in Nederlandse lucht. Staat daar een wintertest bij, met mist en motregen, dan weten we wat de laser hier waard is. Komen er alleen beelden van een zonnige proefdag, dan weten we vooral hoe de folder eruitziet.